Mahonia ostrolistna
[Mahonia aquifolium]


Krzew wysokości do 1 metra (u nas zwykle niższy), o sztywnych, wyprostowanych, słabo rozgałęzionych pędach, bez rozłogów. Liście blaszkowate, błyszczące, pierzaste, 5-9 listkowe. Listki siedzące, jajowate, u nasady zaokrąglone, odlegle kolczasto ząbkowane, długości 4-8 cm, pod spodem matowe. Kwiaty żółte, w gęstych, szczytowych gronach wyrastających na wierzchołkach zeszłorocznych padów. Kwitnie w końcu kwietnia i maja. Owoce granatowoczarne, średnicy 6-8 mm, pokryte jasnoniebieskim nalotem, dojrzewają we wrześniu. Są chętnie zjadane przez ptaki.
Występuje w zachodniej części Ameryki Północnej.
Mahonia pospolita jest gatunkiem w obrębie rodzaju najwytrzymalszym na niski temperatury. W naszych warunkach klimatycznych krzewy przemarzają tylko podczas surowych zim, zwłaszcza bezśnieżnych. Szybko regenerują straty, dzięki zdolności wydawania pędów odroślowych. Krzew ten odznacza się niewielkimi wymaganiami glebowymi. Najlepiej rośnie na glebach lekkich, piaszczystych i gliniasto-piaszczystych, lecz próchnicznych i dostatecznie wilgotnych. Znosi silne ocienienie. Rośnie również w miejscach nasłonecznionych, lecz tu częściej przemarza. W okolicach o łagodniejszych zimach rozsiewa się w parkach pod koronami drzew, w miejscach zacienionych i osłoniętych od wiatrów.
Gałązki i liście mahonii a powszechnie używane na wieńce i wiązanki pogrzebowe. W parkach i ogrodach krzew ten stosuje się na niskie, nie cięte szpalery oraz jako roślinę okrywową w miejscach cienistych. Jesienią i w zimie liście przebarwiają się na kolor brunatnoczerwony. Starsze krzewy (nie obcinane na i wieńce), corocznie obficie kwitną i owocują. Owoce są pięknym elementem dekoracyjnym, zwłaszcza gdy zawiązują się masowo. Mahonię rozmnaża się z nasion, które po zbiorze i oczyszczeniu z miąższu najlepiej natychmiast wysiewać na zagony lub stratyfikować do wiosny i wówczas wysiewać do gruntu lub do skrzyń inspektowych albo w namiotach foliowych. Mahonia źle znosi przesadzanie i na miejsca stałe zaleca się wysadzać rośliny młode, 2-3 letnie, lub produkować w pojemnikach.